Davraniş ProblemleriGenel

Çocuğunuzun takıntıları mı var?

“Çocuklarda takıntı olmaz” diye bir düşünce içindeyseniz bu yazıyı okumaya başlamanız çok yerinde olmuş diyebilirim. Çünkü bazı anne ve babalar çocuklarda takıntı olamayacağını düşünerek bazen çok büyük yanlışlar yapabiliyorlar. Takıntılar yetişkinlerde görüldüğü gibi çocuklarda da görülebiliyor. Takıntıların başlama yaşı değişkenlik gösterse de okul öncesi dönemde de ailelerin konuya duyarlı olması çok önemli. Çünkü takıntılar bazen bir sonraki basamağın göstergesi olabiliyor, örneğin otizm tanısı almış çocuklarda yaygınlıkla gözlemlenebilen bir davranış problemdir takıntılar. Ya da obsesif kompulsif kişilik bozukluğuna doğru giden yolda yine en önemli işaretlerdir takıntılar. Bu nedenle anne ve babaların takıntıları önemsemeleri gerektiğini bir kez daha hatırlatır, konu hakkında hassas ve dikkatli olmalarını önerir, çocuklarına yaklaşımlarında anlayışlı bir tutum sergilemelerini tavsiye ederiz.

 

Takıntılı olmak…

 

Takıntılı kişiler düşüncelerinin anlamsız, abartılı olduğunun farkındadırlar; ancak bu düşüncelerin zihinlerine doluşmasına engel olamamaktadırlar. Bazen bu mantıksız düşüncelere karşı mücadele etmek isterler ve çaba gösterirler. Ancak bu çaba çoğu zaman var olan gerginliklerini arttırmaktan başka bir işe yaramaz ve başka bir yineleyici, ancak işlevi olmayan davranış geliştirirler. Zamanla artık direnmekten vazgeçerler, bu düşünceler ve davranışlar günlük hayatlarının bir parçası halini alır. Hatta bu davranışlar günlük yaşamı kolaylaştıran davranışların yerini alabilir.

 

Obsesyon (saplantı) Nedir?

 

Kişinin isteği dışında gelen Kişinin kabul etmek istemediği uygunsuz olarak düşünülen, belirgin sıkıntıya neden olan sürekli düşünceler , dürtüler ya da göz önüne getirilen görüntü seklinde düşlemlerdir. Bunlar kişinin kendi denetiminde değildir.

 

Kompulsiyon (zorlantı) Nedir?

Tekrarlayıcı davranışlar (el yıkama, sıraya koyma, kontrol etme gibi) ya da zihinsel eylemlerdir (dua etme, sayma, sözcükleri sesiz bir biçimde yineleme gibi…). Kompulsiyonlar sıkıntıyı gidermek amacı ile yapılmaktadır, birey kendini bunları yapmaya adeta zorlanmış gibi hissetmektedir. Sıkıntıyı gidermek ya da önlemek, korku yaratan bir olayı, durumu etkisizleştirmek ya da önlemek üzere tasarlanır.

Çocuklarda görülen saplantılar…

 

-mikrop ve bakterilerden aşırı derecede korkma

-sürekli temizlik yapma ihtiyacı

-dışarıdan kendisine saldırı geleceği düşüncesi

-aşırı düzenli hareket etme isteği

-dini konularla ilgili takıntılar

-idrarı ve temizliği ile ilgili endişeler

-şanslı ve şansız sayı ve nesneler

-cinsel ve agresif düşünceler

-ev işlerine dair endişeler (örneğin odasının ve evdeki tüm bölümlerin düzenli olmasına karşı aşırı istek)

-aniden çıkardığı sesler ve yaptığı hareketler

 

Çocuklarda görülen zorlantılar?

 

-aşırı sıklıkla görülen el yıkama, diş fırçalama, duş alma davranışı

-anlamsız ritüeller ( örneğin dışarı çıkmadan önce üç kere kapıyı açıp kapamak gibi…)

-sayma ve dokunma ritüelleri

-aşırı sıklıkla yapılan oda temizliği

-kendini koruduğuna inandığı için bazı davranışları yapmayı tekrarlaması

 

İşaretler neler olabilir?

 

-sıklıkla yıkanan eller, ellerinin yaş olması

-sabun ve tuvalet kağıtlarının aşırı tüketimi

-akademik başarısındaki ani düşüş

-ödev yaparken aşırı zaman kaybetmesi

-defterinde ve kitabında silmekten kaynaklanan yırtıklar veya delikler

-garip cümleleri tekrar etmesi ve sizden de tekrar etmenizi istemesi

-hastalıktan aşırı derecede korkmaya başlaması

-sıklıkla çamaşırlarının ve çarşaflarının yıkanmasını istemesi

-odasını temizlerken aşırı derece özenli olması

-aile üyelerine sürekli sağlık durumlarını sorması

-sürekli kötü bir şey olacağını düşünmesi

 

Tedavi

 

Takıntıların çoğu davranış terapileri ve ilaç tedavileri ile yok edilebilirler. Bu nedenle yapmanız gereken en önemli şey çocuğunuzla birlikte en kısa zamanda bir uzmana başvurmak ve profesyonel yardım almaktır. Bu durum umursamazlıktan gelmeniz sadece sorunu her geçen daha da kötüye götürecektir. Bu nedenle konuya hassas olmanızı ve bir an önce harekete geçmenizi sizlere tavsiye ederiz.

 

İDİL SEDA AK

 

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın

Kapalı
Başa dön tuşu