2-3 yaş döneminde çocukların benlik gelişimi hızlanır. Bu süreçte uyku direnci, gece korkuları ve tuvalet eğitimi gibi durumlar uyku düzenini etkileyebilir.
Makale Özeti
Bu dönemde çocuklar kontrol sahibi olmak ister. Uykuya direnme ve “hayır” deme davranışları görülebilir. Seçenek sunmak süreci daha kolay yönetmeye yardımcı olur.
1/4
2 yaş dönemi akıllarda “korkunç iki yaş (terrible two)” sendromu ile kalsa da aslında çocuklar bu yaşta benlik gelişimini tamamlamaya çalışır. Bu yüzden de inatçı olabilir ve çoğu şeye hayır diyebilir. Peki bu dönem uykuyu nasıl etkiler gelin birlikte bu yazımız ile bakalım.
Benlik Duygusu
Bu dönemde çocukların benlik algısı gelişmeye başladığı için her şeyi kontrol etme ihtiyacı duyarlar. Çünkü artık kendisinin de söz hakkı olduğunu göstermek isterler. Bu yüzden de uykuya direnme, yemek seçme, öğle uykusunu uyumak istememe gibi durumlarla karşılaşabilirsiniz. Peki bu sorunlarla nasıl başa çıkabiliriz?
Çocuklara bu dönemde kontrol edebilme imkanı tanımak önemlidir. Bu imkanı onlara vermek, onların bebeveyn kontrolü dışında istedikleri gibi hareket edecekleri anlamına gelmemektedir.
Çocuklara, kontrolü kendilerinde hissettirmenin en önemli yolu seçenek sunmaktır.
Bebeveynler için burada en önemli olan şey çocukların ihtiyaçlarını karşılamaktır. Örneğin çocuğunuzun, birlikte yatmaya uygun olmayan uyku arkadaşı ile uyumak istemesi yerine, uygun olan uyku arkadaşlarından iki tanesini ona “Bugün Tavşan Neni ile mi yoksa ayıcıkla mı yatmak istersin?” diye sorarak hem kendisine seçme şansı vermiş olup hem de istediğiniz faydayı sağlayabilirsiniz.
Çocuğunuz “ben” gelişimi ile ilgili ihtiyaçlarını giderdikçe bu dönemin içinden çıkacaktır.
Uyku İhtiyacı ve Sağlıklı Uyku Süreleri
Genellikle bu dönemde çocuklar 12-14 saat uyurlar. Gündüz ise artık 1 uyku uyumaya başlarlar ve bu uyku da 1-2 saat sürebilir. Bu uyku çocukların öğrenmesine ve gelişimine yardımcı olur.
Bu dönemde çocuklar gündüz uyku sürelerini ve sayısını azaltabilir. Bunun sebebi ise beyinleri hızlı bir şekilde geliştiğinden gece korkuları geliştirebilirler ve bu yüzden de bebeveynlerinin yanından ayrılmak istemeyebilirler. Bu durumlarda ek rahatlatmalara ihtiyaç duyabilirler.
Genellikle 2 yaşında başlamaktadır. Gece yarısından önce bebeğin çığlık atması, ağlaması ve uyurgezer gibi davranması en belirgin özelliklerindendir. Kabus ile karıştırılsa da aslında ikisi de farklı şeylerdir. Uyanık gibi görünseler de aslında uyanık değillerdir.
Uyandığında gece yaşadıklarını hatırlamazlar. Bu yüzden de onlara bahsetmemek en iyisidir.
Bu durum gelişimsel olabildiği gibi gün içinde yaşadığı olaylar ile de ilişkili olabilir. Uykusuzluk, stres, aşırı yorgunluk, yüksek ateş ve beslenme düzensizlikleri uyku terörünün sebepleri olabilir. Dönemseldir ve belirli bir süre sonra kendiliğinden geçebilmektedir.
Uyku terörü, bebeveynleri fazlasıyla tedirgin etse de bu durum sağlık sorunu işareti değildir.
Tuvalet Eğitimi
Bu yaş aralığındaki en önemli değişimlerden birisi de tuvalet eğitimidir. Buradaki en önemli unsur bebeğin buna hazır olduğuna emin olmamızdır. Fiziksel, duygusal, zihinsel olarak hazır olmadığını düşünüyorsak eğitime başlamamamız gerekir.
Bebeğin kaslarını kontrol edebiliyor olması, 2-3 saat kuru kalmayı başarabiliyor olması, kuru-ıslak ifadelerini anlaması ve bırakmaya hazır olması gibi ön hazırlıkları sağlayabilmesi gerekmektedir.
İlk aşamada hiç altına kaçırmadan hemen uyum sağlaması beklenmemelidir.
Bu süreçte sabır göstermek önemlidir. Gece ve gündüz bu düzeni hemen sağlayamayabilir. Hazır olduğu zaman sürece uyum sağlamasına destek olmak gerekmektedir. Eğer çok zorlandığını görürseniz ara verip, zorlanma sebebini bulup tekrar devam etmeniz daha iyi olacaktır.
Bezi bırakma yolculuğunun ileride kişilik özelliklerine de etki edeceğini unutmayın.
Aklınıza takılan soruları yorumlarda bize yazabilirsiniz.
Ben ebebek'in uzmanı Klinik Psikolog Gökçe Günaydın. Lisans eğitimimi Yeditepe Üniversitesi'nde Psikoloji ve Psikolojik Danışmanlık ve Rehberlik bölümünde 2018 yılında onur derecesi ile tamamladım. Ardından Yüksek Lisans eğitimimi Üsküdar Üniversitesi, Klinik Psikoloji bölümünde 2021 yılında yüksek onur derecesi ile tamamladım. Lisans mezuniyetimden sonra çeşitli okullarda, hastanelerde, özel eğitim alanında ve kliniklerde çalışma ve deneyim kazanma fırsatı elde ettim. 2018 senesinden itibaren alanda aileler ve çocuklar ile çalışmakta, gözlem yapmakta ve terapi vermekteyim. Aktif olarak 2024 yılından beri de ebebek'te klinik psikolog ve aile danışmanı olarak görev almakta ve proje yöneticiliği yapmaktayım. Sertifikalar : Bilişsel Davranışçı Terapi, Çocuk Gelişim Testleri, Aile Danışmanlığı, Aba Terapi, Sleep Consultant Academy Uyku Eğitimi Uzmanlık Alanları : Aile Danışmanı, Çift Aile Terapisi, Bebek-Çocuk Uykusu, Uyku Danışmanlığı, Bilişsel Davranışçı Terapi, Oyun Terapisi, Çocuk Gelişim Testlerii
Bu rehber, emzirme dönemindeki annelerin enerji ihtiyacını karşılamayı hedeflerken, anne sütünü destekleyici doğal besin öğelerini içeren pratik atıştırmalık alternatiflerini incelemektedir.
Bu rehber, 2026 yılı güncel Montessori yaklaşımı ışığında; çocuğun bağımsızlığını, odaklanma becerisini ve öz disiplinini destekleyen oyuncak seçim kriterlerini özetliyor.
Bebeğinizin boyun ve sırt kaslarını güçlendiren Tummy Time (karın üstü vakit) egzersizlerini eğlenceli hale getirin! Gelişimi destekleyen en iyi oyuncakları ve uzman tavsiyelerini keşfedin.
Bebeklerin dil gelişimi, sadece kelimeleri duymakla değil, etkileşim kurarak ve sesleri taklit ederek şekillenir. Konuşma becerilerini destekleyen en etkili oyuncak gruplarını yazımızda keşfedin.
Yorumlar (0)
Yorum yapmak için giriş yapınız