Çocuklarda davranış sorunlarının nasıl önüne geçersiniz? (1)

Etrafımdaki olaylar bizleri etkilediği kadar çocuklarımızı da etkilemekte ve onların da bu olaylara tepki vermesine neden olmaktadır. Tahmin edebileceğiniz gibi çocuklar olaylara biz yetişkinler gibi tepki veremez ve çoğu zaman bu tepkilerini davranışlarına gizleyerek ortaya çıkarırlar. Bazen hiç fark edilmeyen bu tepkiler bazı durumlarda davranış problemi olarak ortaya çıkabilir ve müdahaleye ihtiyaç duyulabilir. Ailelerin bu konuda bilgili olması, çocuklarını yakından takip ediyor olması bu noktada çok önemli. Aileler çocuklarında başlayan davranış değişikliklerini olabildiğince kısa zamanda fark edebildiğinde hem çocuklarını hem de kendilerini bu davranışların sonuçlarından koruyabileceklerdir. 2 haftalık bir yaı dizisi olarak ele aldığımız bu konuyu iki temel başlık altında toplayacağız; “çocuklarda görülen davranış bozuklukları nelerdir ve bu sorunlarla başa çıkmada ne gibi yöntemler kullanılabilir”.

Çocuklarda görülen davranış problemlerine zemin hazırladığı düşünülen etkenler:

  – aşırı baskıcı ve zorlayıcı durumlar
  – aşırı özgür ve gevşek tutumlar, tutarsızlık, kaos, düzensizlik
  – aşırı korumacılık, evham
  – ihmal, yersiz ilgi ve sevgi
  – boşanma
  – kayıp, ölüm
  – ayrılık, anne ve babanın uzun saatler boyunca çocuktan ayrı kalması
  – taciz
  – yaşam koşullarındaki ani değişimler
  – kardeşin dünyaya gelmesi
  – şiddet, sözel, fiziksel, duygusal
  – travmatik olaylar, kaza, yangın, deprem…

Çocuklarda sıklıkla görülen uyum ve davranış bozuklukları:

  – alt ıslatma ve dışkı kaçırma
  – konuşma bozuklukları ve kekemelik
  – tikler
  – ritmik sallanma
  – uyku bozuklukları
  – fobiler, korkular
  – kendi kendine vurma, ısırma ve kafasını vurma
  – yalan söyleme
  – parmak emme
  – tırnak yeme
  – mastürbasyon
  – çalma
  – içe kapanıklık
  – saç, kaş, kirpik koparmak
  – yeme bozuklukları
  – saldırganlık
  – aşırı inatçılık ve karşı gelme
  – depresyon
  – kendine güvenin azalması
  – reddedilme
  – kendini ifade edememe ve empati kuramama

Uyum ve Davranış Bozukluklarının Ortak Dili

Anne ve babaların, çoğu kez farkında olmadan yaptıkları eğitim hataları üstüste biriktiği zaman çocuk bunları taşıyamaz, uyum ve davranış bozukluğu olarak açığa vurur. Okul öncesi çocuklarda uyum ve davranış bozuklukları çoğu kez dışarıdan anlaşılamaz, ancak bir uzman kişi tarafından fark edilebilir. Çocuklar dil ile ifade edemedikleri şuur altına sinmiş olan korkularını, bilinçsiz olarak, çizdikleri resimlerde belli ederler.

Anne babalara yardımcı olmak için çocukların çizdiği insan resimlerinden birkaç örnek verelim.

  – Ağzın büyük çizilmesi: Anne ve babanın azarlamalarından, kınamalarından ve suçlamalarından korkma.
  – Ağzın küçük çizilmesi: Zorla yemek yedirilen çocuklarda iştahsızlık.
  – Ellerin büyük çizilmesi: Dayaktan ve cezadan korkma.
  – Ellerin küçük çizilmesi: Kendi başına bir iş becerememe, yetersizlik ve güvensizlik.
  – Dişlerin büyük çizilmesi: Saldırganlık ve kızgınlık eğilimleri.
  – Göz, burun ve kulağın olmaması: İçe kapanıklık, özgüven eksikliği, gerçeklerden kaçma, dış dünyadan kopup hayallere sığınma.

Unutmamalısınız ki uyum ve davranış bozukluklarının ortak özelliği güven eksikliğidir. Çocuğun kendine ve çevresine güveni yoktur. Sıkıntılarını ve endişelerini söz ile ifade edemediği için vücut dili ile dışa yansıtmaktadır.

Gelecek Hafta: Çocuklarda görülen davranış bozuklukları ile başa çıkmada ne gibi yöntemler kullanılabilir?

Yararlanılan Kaynaklar:
http://childparenting.about.com/od/behaviorproblems/
http://www.med.umich.edu/1libr/yourchild/behave.htm

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı