Çocuğunuzda demir eksikliği varsa, çare doğru beslenme!

Vücudumuzdaki birçok fonksiyonun yerine getirilmesinde rol oynadığından, demirin eksikliği tüm organları etkiler. Demir eksikliğine bağlı olarak ortaya çıkan kansızlık çocuklarda en sık rastlanan kansızlık türüdür. Demir eksikliğinin en önemli nedeni, gıdalarla vücudun ihtiyacı olandan daha az demirin alınmasıdır. İkinci en sık görülen nedeni, büyümenin hızlı olduğu dönemlerde demir ihtiyacının artmasıdır. Diğer demir eksikliğine bağlı kansızlık nedenleri ise, kan kaybı ve demirin bağırsaklardan emilememesidir.

Başka birtakım hastalıkların seyri sırasında da demir eksikliğine rastlanabilir. Demir eksikliğine bağlı kansızlık çocuklarda ek gıdalara başlanılan 6-24. aylarda ve büyümenin hızlı olduğu ergenlik döneminde daha fazla görülür. Demir eksikliğine bağlı kansızlık, zamanında doğan bebeklerde genellikle dördüncü, prematüre bebeklerde ikinci ayda başlamasına rağmen, bebek dokuz aylık olana kadar belirti vermeyebilir.
 
Soluk yüz önemli bir belirti
Dr. Yeşim Coşkun, demir eksikliğine bağlı kansızlığın yavaş geliştiği durumlarda hiçbir bulgu olmazken, kansızlık belirginleşmeye başladığında özellikle iştahsızlık, kilo alamama, solukluk ve huzursuzluk, daha büyük çocuklarda ise halsizlik, yorgunluk, çarpıntı, egzersiz performansında azalma ve toprak, cam, kül ya da buz yeme gibi bulguların ortaya çıkmaya başladığını söylüyor.

Çocukluk döneminde ortaya çıkan ve tedavi edilmemiş demir eksikliğine bağlı kansızlığın en önemli sonucu, sonraki dönemlerde eksiklik saptanıp giderilse bile telafisi olmayan, hatta erişkin yaşama yansıyacak zihinsel fonksiyonlarda geri dönüşümsüz bozulmadır. Yani çocukken demir eksikliğine bağlı kansızlığı olan ancak tedavisi yapılmamış çocuklarda bu durum daha sonra zeka düzeyinde düşüklüğe, öğrenme yeteneğinde azalmaya, algılamada azalmaya ve derslerde başarısızlığa neden olur. Ayrıca bazı çocuklarda ağlamayla başlayan ardından morarma, kasılma, tepki vermeme şeklinde devam eden nefes tutma nöbetlerinin bir nedeninin de demir eksikliği olduğu kanıtlanmıştır. Demir eksikliğinin vücuttaki organlara olan olumsuz etkisinin yanı sıra çocuklarda bağışıklık sistemini bozarak sık enfeksiyona yakalanmaya neden olduğu bilinmektedir.  Tanı koymada solukluk önemli bir bulgudur. Solukluk, özellikle göz kapaklarının içine, avuç içlerine, tırnak yatağına, kulak kepçesine ve ağız mukozasına bakılarak tespit edilir.
 
Zaman kaybetmeden tedaviye başlanmalı
Eksiklik tanısı konulduktan sonra bir an önce tedaviye başlanması gerekir. Dr. Yeşim Coşkun tedavi sürecini şöyle anlatıyor: “Tedavide çocuğun yaşına ve kilosuna uygun olarak demir içeren damla, şurup ya da kapsül kullanılır. Demir ilacı mutlaka aç karnına, yemeklerden en az yarım saat önce ve günde 2-3 doz kullanılmalıdır. İlacın portakal suyu gibi C vitamini içeren bir sıvıyla birlikte verilmesi demirin bağırsaklarda emilimini arttırarak daha etkili bir tedavi uygulanmasına olanak sağlar. Ancak ilacın beraberinde tüketilen çay, süt ya da kepekli gıdalar demirin emilimini bozar. Başlandıktan 24 saat sonra tedavinin etkisi de görülmeye başlar. Uygulanılan demir tedavisinde beklenilen asıl etki, bir ay sonra hemoglobin değerinin 1 gr/dl’nin üzerine çıkmasıdır. Eğer bu cevap ortaya çıkmışsa, tedaviye aynen devam edilir ve vücuttaki demir depolarının dolması için en az üç ay demir ilacı kullanılır.”
 
Ek gıdada demir ağırlıklı beslenmenin önemi
Demir eksikliğine bağlı kansızlığı tedavi etmektense demir eksikliği oluşumunu önlemek daha uygun bir yaklaşımdır. Dr. Yeşim Coşkun, özellikle prematüre ve düşük doğum tartılı bebeklerde ikinci ayda; zamanında ve normal kiloda doğmuş bebeklerde dördüncü ayda demir damlaları kullanılmaya başlanmasını öneriyor. Çocuklarda demir eksikliği en sık, ek gıdalara geçilen dönemde başladığından, altıncı aydan sonra ek gıdaya geçildiğinde çocuğa demir içeren gıdalar verilmelidir. İnek ve keçi sütlerinde demir miktarı az ve mevcut demirin de vücuttaki emilimi yetersiz olduğundan, bir yaşından önce çocuğa anne sütü dışında süt verilmemelidir. Bir yaşından sonraysa çocuğun günlük süt tüketimi 500 ml. veya iki su bardağını geçmemelidir. Çocuğun beslenmesine dikkat edilir ve demir içeren gıdalar tüketmesi sağlanırsa, demir eksikliğinin önüne geçmek mümkün olur.
 

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Göz Atın

Kapalı
Başa dön tuşu