webarticle

Hamilelikte kan uyuşmazlığı

Görüntülenme: 9336
29.07.2014 - Kategori:   Hamilelik Hastalıkları

Hamileye kalmaya karar vermeden önce dikkat edilmesi gereken noktalardan biri de anne ve baba adaylarının kan gruplarının uyuşup uyuşmadığı. Alman Hastanesi Tüp Bebek Merkezi doktorlarından Op. Dr. Burçak Erzik “Anne – baba adayları kan gruplarınıza baktırın” diyerek aileleri kan uyuşmazlığına karşı uyarıyor.

bebek.com: Kan Grupları Hakkında Genel Bir Bilgi verir misiniz?
Op. Dr. Burçak Erzik: Kişinin genetik özelliğine göre belirlenmiş,100 den fazla kan grubu tanımlanmıştır. Ancak herkeste tespit edilen, evrensel olarak kabul görmüş başlıca kan grupları A,B, AB ve 0 gruplarıdır. Kan gruplarını özelleştiren antijenler vardır. Bunlardan en belirleyici olanı Rh faktörüdür. Doğum öncesi takipte annenin kan grubunun bilinmesi şarttır. Her anne adayından, mutlaka kan grubunun tespiti istenir. Eğer kanda Rh antijeni yoksa Rh negatif (-) , Rh antijeni varsa Rh pozitif (+) olarak tanımlanır. İnsanların % 85'inden fazlası Rh pozitifdir. Annenin Rh (-) (Rh antijeni taşımayan) babanın Rh (+) (Rh antijeni taşıyan) olduğu durumlarda bir kan uyuşmazlığından söz edilir.

bebek.com: Rh uyuşmazlığı nedir?
Op. Dr. Burçak Erzik: Anne Rh (-), baba Rh (+) olduğunda doğacak bebeğin Rh durumu, babanın genetik yapısına bağlı olarak %50 veya %100 Rh (+) olacaktır. Annenin Rh(-), babanın Rh(+) olduğu her durumda ( çocuk kan grubu başka bir nedenle belirlenmediği takdirde) genel olarak bilinen, klasik "kan uyuşmazlığı" veya "Rh uyuşmazlığı" olduğu kabul edilir.

bebek.com: Kan uyuşmazlığı durumunda ne olabilir?
Op. Dr. Burçak Erzik: Anne Rh (-), bebek Rh (+) ise fetustan anneye geçebilecek çok az miktarlarda kan bile (0.1 ml ) annenin kanına karışırsa annenin bağışıklık sistemi Rh proteinlerine karşı antikor denilen koruyucu maddeler oluşturur. Bu şekilde kendi kan dolaşımındaki Rh proteinlerini temizler. Ancak bu antikorlar bebek eşi olan plasenta ve kordon aracılığı ile Rh (+) fetusun kan dolaşımına girdiğinde kırmızı kan hücrelerini yok etme özelliğine sahiptir. Bu şekilde anne ve fetusta Rh duyarlılığı gelişmiş olur. Geçen antikor miktarı ile doğru orantılı olarak, bebeğin anne karnında, kansızlığa bağlı kalp yetmezliğine ve buna bağlı ölümüne kadar giden bir hastalık tablosu görülebilir.

bebek.com: Rh uyuşmazlığı ne gibi durumlarda gebeliği etkiler?
Op. Dr. Burçak Erzik: Rh (-) annenin, Rh (+) bebek doğurması ve doğum sonrası Rh hiper immunglobulin uygulanmadığı gebelikler Rh duyarlılığı gelişmesi için en önemli risk faktörüdür.
Bunun yanında bebekten anneye (fetomaternal) kanama riskinin bulunduğu aşağıdaki durumlarda da risk artar;
  • Amniyosentez, CVS ve kordosentez gibi işlemler
  • Kanamalı düşük tehdidi
  • Bebek eşi plasentanın rahim ağzı yerleşimli (plasenta previa) veya erken ayrıldığı (plasenta abruptio) durumlar
  • Karına alınan darbeler
  • Çoğul gebelik
  • Sezaryen ile doğum

bebek.com: Rh Uyuşmazlığı tablosunun ağırlığını neler etkiler?
Op. Dr. Burçak Erzik: Fetal Rh antijeni taşıyan kırmızı kan hücreleri gebeliğin ilk 12 haftasında % 6.7, 12-28. gebelik haftalarında % 16, 28. gebelik haftasından sonra % 30 gebede saptanır. Ancak Rh duyarlılığı gelişme oranı % 5’den azdır. Şu faktörler etkilidir;
  • Fetomaternal kanama sıklığı ve miktarı ile doğru orantılı olarak fetal etkilenim ağırlaşır.
  • Anne ve bebek kan grupları arasında ABO uyuşmazlığı varlığında tablo daha hafif seyreder.
  • Fetal kırmızı kan hücrelerinin Rh fenotipik özellikleri
  • Bebek cinsiyeti
  • Genetik duyarlılık

bebek.com: Ne yapmak gerekir?
Op. Dr. Burçak Erzik: Annenin bağışıklık sistemi bir kez uyarıldıktan sonra geri dönülmez bir şekilde bu yabancı kırmızı kan hücrelerine karşı antikor ürettiğinden bu uyarının hiç oluşmaması en önemli korunma prensibidir. Bu uyarılma işlemi ilk doğumda %1 oranında mümkündür. Ancak her uyarı doğumla olmak zorunda değildir.Yanlış kan nakli, kan ile bulaşmış cerrahi aletler ile girişim veya enjeksiyonlara bağlı olarak da kan uyuşmazlığı gelişebilir.
Bu yüzden Rh (-) olan her anne, gebeliğin hemen başında anti-Rh antikorlar açısından indirekt coombs adındaki basit bir testle araştırılır.

bebek.com: Bir hekim olarak nelere dikkat ediyorsunuz?
Op. Dr. Burçak Erzik: Bu tür bir problemle karşılaşmamanın temel kuralı korunmadır.

  -Çiftin öncelikle gebelik öncesinde kan grupları tespit edilmelidir.
  -Eğer Rh uyuşmazlığı varsa indirekt coombs testi 4 hafta aralıklarla tekrarlanmalıdır.
  -İlk gebelikte 28.haftada erken korunma iğnesi (300 mikrogram Rh hiper immün globulin)yapılabilir.
  -Doğumdan sonra bebeğin kan grubu Rh pozitif ise; sonraki bebekleri korumak için antikor üretimini engelleyecek Rh hiperimmunglobin enjeksiyonu doğumu takip eden 72 saat içinde yaptırılır. Hiperimmune globulin enjeksiyonuna rağmen hastaların % 0,4’ünde duyarlılık gelişebilir.
  -Eğer anne adayı duyarlı hale gelmişse bebek risk altındadır.Duyarlılığı ortadan kaldırmak mümkün değildir. Gebelik ilerledikçe kandaki antikor düzeyleri düzenli olarak kontrol edilir. Eğer yüksek düzeylere çıkarsa, özel testlerle bebeğin sağlığı mutlaka bir perinatoloji kliniğinde takip edilmeli ve uygun tedavi yapılmalıdır. Rh duyarlılığı gerçekleştikten sonraki gebelikler de genellikle etkilenen gebelikten daha erken başlayan ve daha ağır seyreden bir tablo oluşur.
  -Düşük sözkonusu ise gebelik 3 aydan büyükse immunglobulin uygulaması tam doz yapılmalıdır. İlk 3 ay içinde ise düşük doz, 50 mikrogram hiperimmünglobulin (koruyucu iğne) yapılması uygun olur.
  -Tıbbi nedenlerle veya isteğe bağlı kürtaj sözkonusu ise Rh hiperimmunglobulin müdahaleden önce uygulanmalıdır.

36 kişi beğendi. 1,11/5 ortalama puan. 

Bu kategoride diğer makaleler

Anne adayları dikkat! Tokofobik misiniz?

Anne adayları dikkat! Tokofobik misiniz?

Bebek sahibi olmak kadınların çoğunda tatlı heyecanlar uyandıran ve ho...

13 kişi beğendi. 1,00/5 ortalama puan. 

Hamilelikte Aptt

Hamilelikte Aptt

15 kişi beğendi. 1,00/5 ortalama puan. 

Hamilelik ağrıları

Hamilelik ağrıları

17 kişi beğendi. 1,00/5 ortalama puan. 

Hamilelikte Ağız Yaraları

Hamilelikte Ağız Yaraları

9 kişi beğendi. 1,00/5 ortalama puan. 

Hamilelikte ayak şişmesi

Hamilelikte ayak şişmesi

14 kişi beğendi. 1,00/5 ortalama puan. 

1 2 3 4 5 ... >>