Kış Ayları ve Hamilelik ( 2 )

OLUŞABİLECEK KADIN HASTALIKLARI

Vajinal enfeksiyon ve akıntılar

Vajinal akıntılar, fizyolojik ve patolojik akıntılar olarak iki gruba ayrılır. Patolojik akıntılar vajinanın veya rahim boynunun (serviks) protozoan (parazit), virüs, bakteri (aerob, anaerob) ve mantar enfeksiyonları ile oluşur.
Fizyolojik akıntılar ise yüksek östrojen düzeyleri, cinsel uyarılım ve hamileliğe bağlı olarak oluşur. Hamile bir kadında östrojen üretimi, normal bir kadından daha yüksektir. Kanında dolaşan yüksek seviyedeki östrojen hormonu, genital organlarda kan akımını artırırken, genital dokularda su tutulumuna da neden olur. Buna bağlı olarak bölgedeki duyarlı sinir uçları, daha hassas hale gelip cinsel ilgide artışa ve cinsel uyarılıma sebep olur. Hamileliğin neden olduğu fizyolojik akıntı, genellikle berrak görünümdedir. Bazen beyaz parçacıklar içerebilir. Bunlar dökülmüş vajina epiteli (yüzey hücreleri) kümeleridir. Fizyolojik akıntıların tedavisi gereksizdir. Patolojik vajinal akıntılarda ise renk ve koku farklıdır. Ağrı genelde kasıklarda iki taraflıdır ve bazen kaşıntı rahatsız edici boyutlara ulaşır. Vajinal enfeksiyon ve akıntıların tedavilerinde kullanılan ilaçların pek çoğu hamileliğin belirli dönemlerinde, bir kısmı da bütün süreçte bebek için zararlıdır. Mutlaka doktora danışılmalıdır.

Bakteriyel vajinoz

Bakteriyel vajinoz, birden çok mikrobun (mikro organizmanın) birlikte oluşturduğu enfeksiyon tablosudur. Hastalığın sebebi, oksijensiz ortamda yaşayan bakterilerdir. En önemli belirtisi sarı-gri renkli kötü kokulu akıntıdır.
Hastalar genellikle kötü kokunun cinsel ilişkiden sonra belirginleştiğini ifade ederler. Tanı, mikroskobik incelemede anahtar hücrelerin görülmesi ile konur. Enfeksiyon hamilelerde erken doğuma, suyun erken gelmesine, kese zarlarının ve içindeki sıvının iltihabına neden olur. Bakteriyel vajinoz tedavisinde hamilelik süresince emniyetle kullanılabilen sistemik etkili (ağızdan alınan) veya lokal etkili (vajinal kremlerle) ilaçlar kullanılabilir.

HAMİLELİKTE İLAÇ KULLANIMI VE AŞILAR
Bir hamileye ilaç verirken hastalığın anne adayının sağlığına olumsuz etkileri, ilacın dokularda birikebilirliği, kanda yüksek seviyede kalma süresi, plasentadan geçebilirliği ve hamilenin fetusun içinde bulunduğu hamilelik haftası değerlendirilmelidir. Hamilelik sürecinde anne adaylarının mide boşalması gecikir ve buna bağlı olarak bağırsaklarda emilen ilaçların emilimi yavaşlayabilir. Ayrıca mideden emilen ilaçlar, bu gecikme nedeniyle daha fazla oranda kana geçer. Doğum eylemi sırasında mide boşalması azalır ve hatta durur. Bu nedenle ağızdan ilaç verilmemelidir. Hamilelik boyunca 12 kilo almış bir anne adayında fazladan 3-4 kilo yağ birikir. Bu da yağda eriyen ilaçların dokuda birikip, yavaş yavaş salınmasına yol açar ve ilacın etkisi uzayabilir. Hamilelikte ilaç kullanımı gruplara ayrılmıştır. Ve kontrollü yapılan çalışmalar sonucu hamilelik süresince ilaçların bazılarının sağlık açısından risk taşımadığı bazılarının da asla kullanılmaması gerektiği görülmüştür. Anne adayları, doktorlarına danışmadan hiçbir ilacı kullanmamalıdır.

KIZAMIKÇIK AŞISI
Anne adaylarının kızamıkçığa karşı bağışıklıklarının olması önemlidir. Ve mutlaka hamile kalmadan önce aşı olmalıdırlar. Hamilelik sırasında aşı önerilmez. Kızamıkçık, özellikle hamileliğin ilk 3 ayında görülürse doğum defektlerine sebep olabilir.

KABAKULAK AŞISI
Doğal yoldan bulaşan kabakulak, erken doğum veya doğum defektlerine (deformasyonlarına) neden olmaz. Ancak kabakulak enfeksiyonu ilk trimester’de olursa düşük riskini artırabilir. Kabakulak aşısı hamile kalmadan önceki 3 ay içerisinde ve hamilelik sırasında önerilmez.

GRİP AŞISI
İkinci ve üçüncü trimester’i, grip salgınının yaygın dönemine denk gelen anne adayları iğne olmalıdır. Hamileler grip olduğunda, bu hastalığı diğer kişilere göre daha ağır atlatabilir ve zatürreye yakalanabilir. Basit bir grip; baş ağrısı, ateş, boğaz ağrısı ve öksürüğe neden olur. Bu semptomların çoğu, 4 gün sürse de öksürük ve yorgunluk 2 hafta veya daha uzun devam edebilir. Bu durum bebeği etkilemez. Grip aşısı olmak için en iyi zaman Ekim veya Kasım’dır.

SAĞLIKLI BESLENME
Hamilelikle birlikte anne karnında yeni bir hayat başlar. Bebeğin tüm ihtiyaçları hamilelik süresince anne tarafından sağlanır. Bu nedenle doğru seçilmiş besinlerle dengeli ve sağlıklı bir şekilde beslenmek, anne adayı için zorunludur. Doğru ve dengeli beslenen anne adayının ilave vitamin almasına gerek yoktur. Anne adayları, öğünlerini düzenlerken şekerli, yağlı, rafine karbonhidrat içeren yiyeceklerden kaçınmalı; taze sebze, meyve, düşük yağ içerikli vitamin ve mineral yönü zengin, bol protein içeren besinleri tercih etmelidir. Kalp, karaciğer, böbrek gibi hayati önem taşıyan organların, ayrıca kas ve doku hücrelerinin temel taşını proteinler oluşturur. Proteinlerin yapısında hücrelerin yaşamı ve çoğalabilmeleri için gerekli olan aminoasitler bulunur. Vücut için gerekli 20 çeşit aminoasit vardır ve vücudumuz bunlardan 12 tanesini üretebilir. Ama anne adayı diğer aminoasitleri besinlerle almak zorundadır. Bebeğin anne karnında gelişimini sağlaması için, hamilelerin protein ihtiyacı yüzde 65 artar. Hamilelikten önce vücudun günlük protein ihtiyacı 45-60 gram iken, hamilelikte bu 75-100 grama çıkar. Anne adayının üç öğününde de protein bakımından zengin gıdalar bulunması ve şekerli, unlu gıdaları olabildiğince az tüketmesi gerekir.

Her gün tüketmeniz gereken gıdalar vardır. Bunlar:
Ekmek ve mısır gevreği: 4 ya da daha fazla öğün alın.
1 öğün = 1 dilim ekmek, 3-4 tabak mısır gevreği ya da yarım tabak pilav ya da makarnaya eşittir.
Sebze, salata ve meyve: 4 ya da daha fazla öğün alın.
1 öğün = Yarım tabak pişmiş sebze veya salata, 1 taze meyve, yarım kupa meyve suyu ya da yarım kupa meyveye eşittir.
Her gün bir öğün C vitamini açısından zengin meyve veya sebze (portakal, mandalina, greyfurt, limon, kivi, çilek, ananas, domates, lahana, karnabahar, brokoli, brüksel lahanası, patates) yiyin. Bezelye, barbunya, ıspanak, havuç, kabak gibi yeşil veya sarı sebzelerin de bir öğün alınması gerekir.
Et, balık, yumurta, peynir, fındık, tavuk: Her gün 2 öğün alın. Ana yemek için bir öğünde 75-100 gram et, balık veya tavuk tüketin.
Kalsiyum yönünden zengin yiyecekler: Hamilelikte gün içerisinde 1100 gram, emzirme döneminde ise 1200 gram kalsiyum alın.
Yağ veya margarin: Her gün 15-30 gram tüketin.

Öğünler için alternatif mönüler

Kahvaltı
Seçenek 1
1 bardak portakal suyu
1 kase multigrain cereal (karışık tahıllı sabah yenen flakeler) veya oatmeal (yulaflı flakaler), 2 çorba kaşığı taze meyve ile birlikte.
1 bardak yağsız süt
Herbal çay

Seçenek 2
1 yumurta
1 tereyağlı tost ekmeği
1 bardak portakal suyu
1 kase yoğurt

Seçenek 3
Buğdaydan yapılma pancake
1 dilim kavun
1 bardak yağsız süt
Kafeinsiz kahve

Öğle yemeği
Seçenek 1
Buğday ekmeği arasına hindi veya peynirli sandviç (domates ve marulla) 1 bardak yağsız süt, Elma

Seçenek 2
Bir kase çorba
Salata
Mısır ekmeği
1 bardak yağsız süt

Seçenek 3
Tavuk salatası
Buğday ekmeği
1 bardak yağsız süt

Akşam yemeği
Seçenek 1
Buğday ekmeği ile yapılmış hamburger (domates ve marulla)
Maden suyu

Seçenek 2
Tavuk
Siyah pilav
Haşlanmış brokoli
Kavun
Su

Seçenek 3
Somon
Fırınlanmış patates
Su

Ara öğün seçenekleri
Meyve
Kraker
Üzüm